Türkiye’de Turizm

None
Tarih, kültür ve olağanüstü doğal güzelliklerin iç içe yaşandığı Türkiye, bu özelliklerini günümüze kadar devam ettirebilmiş dünyanın ender turizm merkezlerinden biridir. Dört mevsimin tüm özelliklerinin her zaman yaşanabildiği yöreleri, yeşil ormanları, kayak sporuna elverişli karlı dağları, temiz denizleri, kumsalları, kaplıcaları, konuksever insan dokusu ve dünyanın üç ünlü mutfağından birine sahip olması bakımından da ayrıcalıklı bir ülkedir. 

Küreselleşme süreci ile hız kazanan turizm sektörü, küreselleşmenin sonuçları dışında farklı gelişmelerden de olumlu ve olumsuz etkilere sahiptir. Türkiye’de turizmi olumlu ve olumsuz yönde etkileyen birçok kırılma yaşanmıştır. Bu kırılmaların başlangıcı olarak 1982 yılında onaylanan Turizm Teşvik Kanunu kabul edilebileceği gibi özellikle son iki yıl içerisinde ülke gündemini meşgul eden farklı konular da turizm sektörünü doğrudan etkilemiştir.

   

Şekil 1 Türkiye Turizm Süreci

 

Türkiye turizm sektörünü etkileyen kırılımlar incelendiğinde sıklık olarak en çok yerel/ulusal gelişmeler ve bölgesel gelişmeler ön plana çıkmaktadır.

Şekil 2 Türkiye'ye Gelen Ziyaretçiler(kişi) Kaynak: TUİK,2016

 

Son 15 yıllık süreçte Türkiye’ye gelen turist sayıları incelendiğinde ise; 2001 Ekonomik Krizi, 2003 İkinci Körfez Savaşı, 2009 Mortgage Krizi, 2010 Arap Baharı, 2013 Taksim-Gezi Parkı Olayları, 2015 Terör Olayları ve Rusya Krizi, 2016 Darbe Girişimi ciddi kırılımlar olarak dikkat çekmektedir. Verilere bakıldığında bu gelişmelerden; 2015 Terör Olayları ve 2016 Darbe Girişimi’nin gözle görülür şekilde gelen turist sayısı üzerinde olumsuz etkisi olduğu söylenebilmektedir.

 

 

 

Şekil 3 2015-2016 Türkiye Turizm Verileri, Kaynak: TUİK,2016

2015-2016 yılları arasında ziyaretçi sayısı (-%25) ve toplam gelirde (-%30) meydana gelen düşüşlerin paralel olduğu, kişi başı gelirin ise nispeten durağan olduğu gözlemlenmiştir. 

2016 yılında Türkiye’ye turist gönderen ülkeler arasında en büyük düşüş %-76.26’lık düşüşle Rusya Federasyonu pazarında yaşanmıştır. Ardından Irak %-61.54 ve A.B.D. %-42.48’lik düşüşle sıralanmaktadır.

Aynı zamanda 2016 yılında yaşanan olumsuzluklar otel doluluk oranlarına da yansımıştır. Otel doluluk oranlarına ilişkin istatistikler incelendiğinde, Türkiye’nin 2016 yılında otel doluluk oranlarında Avrupa’ya kıyasla önemli düşüşler yaşadığı görülmektedir.

 

İstanbul Turizm Sektörü

Hem küresel hem bölgesel ekonomilerde ve gelişme stratejilerinde “sürdürülebilirlik” kavramının benimsenmesiyle beraber “sürdürülebilir turizm” kavramını da ortaya çıkarmıştır. 2023 Türkiye Turizm Stratejileri arasında da; “Türkiye’nin 2023 yılına kadar, uluslararası pazarda turist sayısı ve turizm geliri bakımından ilk beş ülke arasında önemli bir varış noktası ve uluslararası bir marka haline getirilmesi” hedefi yer almaktadır. Bu hedefin gerçekleştirilmesinde şüphesiz İstanbul’un rolü büyük olacaktır.

 

Şekil 4 İstanbul’a Gelen Yabancı Turist Sayısı (2010-2016), Kaynak: İstanbul Kültür ve Turizm Müdürlüğü

 

2000 yılından itibaren İstanbul’a gelen turist sayısı 2009 yılına kadar %219,6 oranında artmışken; 2009 yılından 2010 yılına %7,3 oranında azalma olmuştur. Son dönemlerde İstanbul’da artan turist sayısının nedeni Orta Doğu ve Arap turistlerin seyahat tercihlerini İstanbul’dan yana kullanmaları olarak ifade edilebilir. 2016 yılı yabancı turist sayısında 2015 yılına göre %26 azalma göstermiş 9.203.987 kişi olarak belirtilmiştir. 2016 yılında yaşanan sert düşüşün nedenleri ise; planlanan seyahat ve toplantıların Türkiye genelinde ve İstanbul’da yaşanan terör olaylarıyla beraber ortaya çıkan güvenlik endişeleri sebebiyle iptal edilmesi olarak ifade edilmektedir.

 

  

 

İSTANBUL İLİ OTEL DOLULUK VE GELİR DURUMU, OCAK 2015-2017

YILLAR

DOLULUK ORANI(%)

GÜNLÜK SATILAN ODA BEDELİ(EUR)

ODA BAŞI ELDE EDİLEN GELİR (EUR)

2015

55,3

105,28

58,24

2016

48,9

95,86

46,83

2017

45,7

67,41

30,80

 

Şekil 5 İstanbul İli Doluluk ve Gelir Durumu (2015-2017), Kaynak: TÜROB

 

İstanbul’un otel doluluk oranına bakıldığında, 2015 yılında %55,3 olan doluluk oranının 2017 yılı sonunda 2015 yılına göre 9,6 puan düşüş göstererek %45,7’ye gerilediği görülmektedir. İstanbul otel doluluk oranı yaşanan gerileme ile 2016 ve 2017 yılında Avrupa’daki turizm merkezleri arasında en fazla düşüşü yaşamıştır.     

Antalya Turizm Sektörü

Türkiye turizm endüstrisi 1980’lerin ortalarından itibaren hızlı bir gelişim süreci yaşamış, bir tarım kenti olan Antalya 1982 sonrası verilen teşvikler, yatırım olanakları ve doğal potansiyelinin fark edilmesiyle beraber dünyanın sayılı turizm rotaları arasına girmiştir. 2015 yılı TUİK verilerine göre Antalya bölgesinden ayrı olarak, Türkiye turist potansiyeli içerisinde %30’luk bir paya sahiptir.

 

Antalya Bölgesi’nin otel doluluk oranlarında ise, 2015 yılında %37,5 olan doluluk oranının 2017 yılı sonunda 2015 yılına göre 10,5 puan artış göstererek %48 olmasına rağmen, günlük satılan oda bedellerinde düşüş yaşandığı görülmektedir.   

Antalya’ya Gelen Yabancı Turist Sayısı, Kaynak: Antalya Kültür ve Turizm İl Müdürlüğü, Turizmdatabank

 

 

ANTALYA İLİ OTEL DOLULUK VE GELİR DURUMU, OCAK 2015-2017

YILLAR

DOLULUK ORANI(%)

GÜNLÜK SATILAN ODA BEDELİ(EUR)

ODA BAŞI ELDE EDİLEN GELİR (EUR)

2015

37,5

57,03

21,38

2016

41,4

64,22

26,56

2017

48,0

50,75

24,34

 

Antalya Doluluk ve Gelir Durumu (2015-2017), Kaynak: TÜROB

Antalya turizmi 2016’nın 7 aylık döneminde 3 milyonu aşan bir turist kaybı yaşamış, bu kaybın % 52’si Rusya’daki düşüşten, %15.20’si Almanya’dan kaynaklanmıştır. 2016 yılında Antalya turizminin gelişme gösterdiği pazarlar; Ukrayna ve İsrail olarak ortaya çıkmıştır.

Kişi(milyon)

2014

2015

2016

Türkiye’ye Gelen Toplam Turist Sayısı

36.837.900

36.244.632

25.352.213

Rusya'dan Gelen Toplam Turist Sayısı

4.479.049

3.649.003

866.256

Pay(%)

12,16

10,07

3,42

Antalya'ya Gelen Rus Turist Sayısı

1.957.200

2.836.902

486.548

Pay(%)

43.70

77.74

56.16

Şekil 6 Türkiye’ye Gelen Rusya Milliyetli Ziyaretçiler, Kaynak: Turizmdatabank,2016

Hem Türkiye’ye gelen uluslararası turist sayısı içerisinde hem de Antalya özelinde önemli turizm kaynağı olarak görülen Rusya 2015 yılında Antalya’yı ziyaret eden turist sayısı içerisinde %77.74’lük bir orana sahipken, 2016 yılında bu oran %56.16’ya düşmüştür. 2016 yılıyla beraber azalan Rus turist sayılarıyla beraber Antalya’da yabancıların konut satın alımları 2015 yılı Ocak-Nisan dönemine göre %20,1 oranında düşüş kaydetmiş, sayılar 1.706’dan 1.363’e inmiştir.

Sonuç olarak; Türkiye Turizm Sektöründeki değişimlerin genellikle yerel/ulusal gelişmelerden etkilendiği gözlemlenmiş olup uluslararası ilişkilerin de ciddi anlamda etkileyici unsur olduğu dikkat çekmektedir.

Turkey tourism the tourism sector of Turkey analyzed
Tümünü gör
Pzt Sa Çar Per Cu Cmt Pzr
30310102030405
060708 09101112
1314 15 16171819
20212223 24 25 26
27282930010203
0405 06 07080910